Riskli yapı raporuna itiraz: süre, usul ve sonuçlar

Riskli yapı raporuna itiraz, raporun tebliğinden itibaren 15 gün içinde yapılır. Süre kaçırılırsa rapor kesinleşir; bu yüzden tebligatı aldığınız gün takvimi başlatmanız gerekir.

Binanız riskli yapı olarak tespit edildiğinde rapor size tebliğ edilir. Bu rapora katılmıyorsanız, kanunun tanıdığı kısa bir süre içinde itiraz edebilirsiniz. Bu yazıda itirazın usulünü ve sonuçlarını anlatıyoruz.

İtiraz süresi: 15 gün

Riskli yapı tespit raporuna, tebliğden itibaren 15 gün içinde itiraz edilebilir. Bu süre kaçırılırsa rapor kesinleşir. Tebligat tarihini not edin; yurt dışında ya da şehir dışında olan maliklerin tebligatları ayrıca takip edilmelidir.

Süre ne zaman başlar?

Süre, raporun malike tebliğ edildiği günden itibaren işler; rapor tarihinden ya da tapuya şerh tarihinden değil. Tebligat adresinizde teslim alınamazsa yasal tebligat usulleri uygulanır ve süre yine işlemeye başlar. Bu nedenle tapudaki adres bilginizin güncel olması ve e-Devlet bildirimlerinizi düzenli kontrol etmeniz önemlidir.

Acil yıkılması gereken yapılarda süreler çok kısadır

Ağır hasarlı ya da yıkılma tehlikesi taşıyan yapılar için öngörülen özel usulde bildirim binaya asılarak yapılabilir ve itiraz süresi günlerle sınırlıdır. Böyle bir bildirim aldıysanız beklemeden bir avukata başvurun.

Raporda nelere bakılmalı?

İtiraz edip etmemeye karar vermeden önce raporda şu bilgileri kontrol edin:

• Binanın kat sayısı, alanı ve taşıyıcı sistem bilgisinin doğru yazılıp yazılmadığı
• Kaç noktadan karot (beton numunesi) alındığı ve bu noktaların farklı katları temsil edip etmediği
• Beton dayanımı sonuçları ve donatı tespitleri
• Zemin sınıfının nasıl belirlendiği, zemin etüdü yapılıp yapılmadığı
• Analizde kullanılan yöntem ve varsayımlar

Bu bilgilerde açık bir hata ya da eksiklik varsa itiraz için teknik dayanak oluşur. Değerlendirme için raporu bağımsız bir inşaat mühendisine okutmak en sağlıklı yoldur.

İtiraz nereye yapılır?

İtiraz, raporu gönderen idareye (genellikle ilgili il müdürlüğü ya da belediye aracılığıyla) dilekçeyle yapılır. İtirazlar, üniversite öğretim üyeleri ve uzman mühendislerden oluşan teknik heyetler tarafından incelenir.

Etkili bir itiraz nasıl hazırlanır?

İtirazın sonuç vermesi için teknik bir dayanağı olmalıdır. Örneğin:

• Numune alınan elemanların binayı temsil edip etmediği
• Beton dayanımı ve donatı tespitlerinde hata
• Zemin bilgilerinin yanlış ya da eksik kullanılması
• Hesap ve modelleme hataları

Yalnızca "binamız sağlam" demek itiraz için yeterli değildir. Bağımsız bir inşaat mühendisinin teknik görüşü itirazı güçlendirir.

İtiraz dilekçesinde neler olmalı?

1. Malikin kimliği, bağımsız bölüm ve ada/parsel bilgisi
2. Raporun tarihi, numarası ve tebliğ tarihi
3. İtiraz edilen tespitlerin tek tek belirtilmesi
4. Bağımsız mühendis görüşü, varsa eski proje, zemin etüdü ve karot sonuçları
5. Talep: tespitin kaldırılması ya da yeniden inceleme yapılması

Dilekçe, tebliğden itibaren 15 gün içinde ilgili Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği il müdürlüğüne verilmeli ve alındı belgesi saklanmalıdır.

İtirazın sonuçları

Teknik heyet kararına karşı idari yargıda dava açılabilir. Dava süreleri kısa olduğu için karar tebliğ edilir edilmez bir avukata danışılmalıdır.

Teknik heyet kararından sonra: dava

Teknik heyet itirazı reddederse tespit kesinleşir ve süreç tahliye aşamasına geçer. Bu karara karşı idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. 6306 sayılı Kanun kapsamındaki işlemlerde dava açma süresi tebliğden itibaren 30 gündür. Dava açmak tek başına yıkımı durdurmaz; dilekçede yürütmenin durdurulması ayrıca istenmelidir. Mahkeme genellikle bilirkişi incelemesi yaptırır; bu nedenle davada da teknik dayanak belirleyicidir.

İtiraz sürerken ne yapılmalı?

İtiraz süreci haftalar sürebilir. Bu sürede diğer hazırlıkları durdurmak zorunda değilsiniz. Tapu ve imar kayıtlarını toplamak, imar hakkı ve maliyet ön hesabını yapmak ve malikleri bilgilendirmek, itiraz reddedilirse aylar kazandırır. İtiraz kabul edilirse yapılan hazırlıklar binanın güçlendirme ya da gönüllü yenileme kararında yine işe yarar.

Riskli yapı raporuna itiraz sonrası örnek takvim

İtirazdan sonra ne olacağını bilmek, maliklerin bu sürede neyi hazırlayacağını belirler.

Teknik heyetin inceleme süresi bölgenin yoğunluğuna göre değişir. Bu dönemde bina kullanılmaya devam edilebilir; ancak raporda acil tahliye öngörülmüşse idarenin verdiği süreler daha kısadır.

İtiraz sürerken yapılabilecek hazırlıklar

• Arsa payı tablosu ve malik listesi: Rapor kesinleşirse ilk toplantı hemen yapılabilir.
• Alternatif planlar: Mimar, olası dönüşüm senaryolarını hazırlar; malikler itirazın sonucunu beklerken seçenekleri görür.
• Bağımsız mühendis görüşü: İtirazın dayanağı olan teknik değerlendirme, aynı zamanda binanın gerçek durumunu da ortaya koyar.

İtiraz reddedilirse

Teknik heyetin kararı kesinleştikten sonra süreç malik kararı, müteahhit seçimi ve yıkım takvimiyle devam eder. Tahmini süreyi süreç takvimi aracıyla görebilir, kira yardımı tutarınızı kira yardımı aracıyla hesaplayabilirsiniz. Teknik değerlendirme için mühendislik hizmetimize bakın.

İtiraz etmeli misiniz?

İtiraz, binanın gerçekten güvenli olduğuna dair ciddi bir teknik şüphe varsa anlamlıdır. Aksi halde süreci yalnızca geciktirir ve deprem riskini uzatır. Kararı vermeden önce raporu bağımsız bir mühendise okutmanızı öneriyoruz. Hukuki süreç hizmetimizde avukat ve mühendis birlikte değerlendirme yapar.